شیشه اجاق گاز همیشه در معرض چربی، بخار، شعله و سرریز غذاست، برای همین زود کثیف میشود. مشکل اصلی اینجاست که بیشتر خط و خشها هنگام تمیز کردن ایجاد میشوند، نه هنگام پختوپز. اسکاچ زبر، فشار زیاد یا کشیدن دستمال روی ذرات سخت غذا کافی است تا سطح شیشه برای همیشه مات شود.
در این مقاله میبینید چرا لکهها میچسبند، چه ابزار و موادی امناند و چطور بدون آسیب به شیشه، هم چربی روزمره و هم لکه سوخته را پاک کنید.
قبل از شروع: نکات ایمنی و آمادهسازی
- اجاق کاملاً سرد باشد. شیشه اجاق معمولاً از نوع تمپرد (سکوریت) است که در برابر حرارت مقاوم است، اما تغییر ناگهانی دما میتواند به آن فشار وارد کند. ریختن آب یا محلول سرد روی شیشه داغ خطر ترک خوردن و همچنین سوختگی دارد.
- شیر گاز را ببندید و اگر اجاق فن، سنسور یا فیش برق دارد، آن را جدا کنید.
- مراقب سوراخ مشعلها باشید. مایع را مستقیم روی اجاق اسپری نکنید؛ همیشه روی دستمال بزنید تا مایع وارد دریچه شعله و ناحیه جرقهزن نشود.
- ذرات خشک را اول جمع کنید. خردههای غذا و دانههای سفت مثل مواد ساینده عمل میکنند و هنگام کشیدن دستمال، سطح را خراش میدهند.
وسایل مناسب
- دو دستمال میکروفایبر (یکی مرطوب، یکی خشک)
- اسفنج نرم (طرف زبر اسفنج ممنوع)
- مایع ظرفشویی ملایم
- سرکه سفید (در صورت نیاز)
- کاردک یا کارت پلاستیکی برای لکههای سفت
روش گامبهگام تمیز کردن
مرحله ۱: برداشتن ذرات
با دستمال خشک یا برس نرم، خردهها را جمع کنید.
مرحله ۲: محلول آب و مایع ظرفشویی
حدود یک قاشق چایخوری مایع ظرفشویی را در دو لیوان آب ولرم حل کنید. مایع ظرفشویی سورفکتانت دارد؛ یعنی چربی را از سطح جدا و در آب معلق میکند، به همین دلیل روی چربی روزمره از هر شوینده قویتری امنتر و کافی است.
مرحله ۳: خیسکردن و مکث
دستمال را به محلول آغشته کنید، آب اضافهاش را بچلانید و ۲ تا ۵ دقیقه روی لکه بگذارید. صبر کردن جای فشار دادن را میگیرد.
مرحله ۴: پاککردن
با حرکتهای صاف و یکطرفه و بدون فشار پاک کنید. حرکت دایرهای شدید و فشار، ذرات ریز را روی شیشه میکشد.
مرحله ۵: آبکشی
با دستمال تمیز و مرطوب، باقیمانده کف و شوینده را بردارید. اگر شوینده روی شیشه بماند، بعد از خشک شدن هاله و لکه ایجاد میکند.
مرحله ۶: خشککردن
با میکروفایبر خشک کاملاً خشک کنید تا لکه آب (رسوب املاح) نماند.
حذف لکه سوخته و چربیهای چسبیده
چربیای که بارها حرارت دیده، سفت و چسبنده میشود و با محلول ساده پاک نمیشود. این روش را امتحان کنید:
- یک دستمال گرم و مرطوب را ۱۰ تا ۱۵ دقیقه روی لکه بگذارید تا نرم شود.
- با کاردک یا کارت پلاستیکی، با زاویه خیلی کم و روی سطح خیس، ذرات نرمشده را بهآرامی بلند کنید.
- باقیمانده را با محلول مایع ظرفشویی پاک کنید.
- اگر لکه ماند، مرحله نرمسازی را تکرار کنید، نه فشار را.
سرکه، جوششیرین و شیشهپاککن: چه کاری مجاز است؟
| ماده | کاربرد | نکته مهم |
|---|---|---|
| سرکه سفید | حذف لکه آب و رسوب املاح (بهخاطر اسید استیک) | رقیقشده (نصف آب) و روی دستمال بزنید. از تماس طولانی با لاستیکها، قطعات رنگی و بخشهای چاپشده دوری کنید. |
| جوششیرین | چربی سوخته لجوج | سایندگی ملایمی دارد. سختی آن از شیشه کمتر است، اما میتواند نواحی چاپشده یا پوششدار را مات کند. فقط بهصورت خمیر مرطوب و بدون مالش شدید. |
| شیشهپاککن | براقکردن و رفع لکه | نوع بدون آمونیاک بهتر است. آمونیاک ممکن است رگه بگذارد یا به بعضی پوششها آسیب بزند. روی دستمال بزنید، نه روی اجاق. |
قانون کلی: هر مادهای را اول در گوشهای کمدید امتحان کنید و دستورالعمل سازنده اجاق را مقدم بدانید.
چه چیزهایی باعث خط و خش میشوند؟
- سیم ظرفشویی و اسکاچ زبر
- تمیزکاری روی ذرات سفت غذا
- کشیدن قابلمه یا ظرف سنگین روی شیشه (بهجای بلند کردن)
- فشار زیاد بهجای نرم کردن لکه
- ماندن تهمانده شوینده که با گرما روی سطح میسوزد
چطور شیشه اجاق را همیشه تمیز نگه داریم؟
- بعد از هر پخت: پس از سرد شدن، سطح را با دستمال مرطوب پاک کنید. لکه تازه در چند ثانیه پاک میشود، اما لکه سوخته دقایق طولانی وقت میگیرد.
- هفتهای یک بار: تمیزکاری کامل با روش بالا.
- حین پخت: از درپوش یا محافظ پاشش برای غذاهای پرچرب و آبکی استفاده کنید.
- سرریز شیرین (شکر، شیره): بعد از سرد شدن سریع پاک کنید؛ قند سوخته سخت میچسبد.
سؤالات پرتکرار
آیا میتوان شیشه داغ اجاق را تمیز کرد؟
خیر. هم خطر سوختگی دارد و هم تغییر ناگهانی دما به شیشه فشار میآورد و میتواند باعث ترک خوردن آن شود.
بهترین ماده برای چربیگیری شیشه اجاق چیست؟
برای چربی روزمره، آب ولرم و مقدار کمی مایع ظرفشویی کافی و امنترین گزینه است.
آیا سرکه به شیشه اجاق آسیب میزند؟
روی خود شیشه معمولاً مشکلی ندارد، اما لاستیکها، پوششها و بخشهای رنگی یا چاپشده ممکن است حساس باشند. سرکه را رقیق و کوتاهمدت استفاده کنید.
آیا خط و خش ایجادشده قابل برطرف شدن است؟
خراشهای عمیق معمولاً دائمیاند. پولیش خانگی توصیه نمیشود؛ برای تعویض یا بازسازی به تعمیرکار مراجعه کنید.
جمعبندی
تمیز کردن اصولی شیشه اجاق بیشتر به روش بستگی دارد تا به قدرت شوینده: ذرات را اول جمع کنید، با آب ولرم و مایع ظرفشویی شروع کنید، به لکهها فرصت نرم شدن بدهید و از ابزار زبر دوری کنید. با تمیزکاری سریع بعد از هر بار پخت، دیگر مجبور نمیشوید سراغ لکه سوخته بروید.
برای مشاهده اجاقها و تجهیزات آشپزخانه، محصولات فروشگاه تکاستیل را ببینید.
تک استیل | خریدی مطمئن با تک استیل
